Het oncologisch dilemma

Op het terrein van de oncologie kijken de gezondheidszorg in het algemeen (en dus de politici), de zorgorganisaties, de farmaceutische bedrijven, de zorgverstrekkers en de patiënten samen tegen een enorm dilemma aan. Dat dilemma is het gevolg van iets zeer positiefs. De innovaties in de geneeskunde (en het is nog maar het begin) zorgen ervoor dat kanker steeds vaker niet terminaal is, maar chronisch wordt. Mensen leven (langer) met kanker. Klinisch onderzoek richt zich steeds vaker op ‘niche-kankers’, heel specifieke vormen van kankers waarvan elke vorm een beperkt aantal patiënten treft. Kankerbehandelingen worden daardoor steeds meer gepersonaliseerd en doeltreffend. Ook het gamma aan geneesmiddelen wordt daardoor groter en de medicatie wordt specifieker en efficiënter. We evolueren naar kankerbehandelingen op mensenmaat. Daarenboven worden kankerbehandelingen ‘patiëntvriendelijker’: zo zijn ze bijvoorbeeld minder toxisch dan vroeger waardoor ze ook op ouderen kunnen worden toegepast. En door de vergrijzing stijgt het aantal mensen dat een kankerbehandeling krijgt. Dat is de positieve kant van het dilemma.

De andere kant is de kostprijs. Hoe sterker gesegmenteerd het onderzoek en de behandelingen worden, hoe duurder ze zijn per patiënt. Tot nog toe is de Belgische gezondheidszorg er in vergelijking met andere West-Europese landen in geslaagd om binnen de sociale zekerheid de uitgaven voor oncologische geneesmiddelen redelijk stabiel te houden. Maar dat evenwicht staat door de toenemende kosten steeds meer onder druk. Nochtans tonen analyses aan dat de verhouding tussen de mortaliteit & het aantal verloren levensjaren door kanker en de uitgaven ervoor binnen de sociale zekerheid, lager uitvalt dan bijvoorbeeld cardio-vasculaire problemen. Je zou dus kunnen spreken van een onderinvestering in kanker. De kostenstructuur zal dus goed geanalyseerd moeten worden om na te gaan waar de middelen efficiënter kunnen worden besteed.

De oncologische patiënt rond wie alles draait

Tussen de twee uiteinden van het dilemma staat de oncologische patiënt rond wie alles draait. Wetenschappelijk is een slaagkans van een kankerbehandeling van bijvoorbeeld 1% misschien weinig, maar voor hem of haar kan dat heel betekenisvol zijn. Wie beslist welke behandeling te duur of zinloos is? En ook: dat kanker evolueert naar een chronische pathologie is natuurlijk positief, maar hoe leef je met kanker? Zorgverstrekkers, die steeds vaker multidisciplinair werken en in nauw overleg met de huisarts, moeten daarbij de keuze aan de patiënt laten want vaak gaat het om waarden en die zijn het territorium van de patiënt. En welke invloed zal de verschuiving naar meer thuiszorg op kankerbehandelingen hebben? En nog: hoe ver moet je gaan met screening en is er een dreiging van overbehandeling?

Eén ding is zeker: in geen geval mag de patiënt in de kou staan, de kankerpatiënt niet, en geen enkele patiënt.

Elk blogbericht op ‘UZ Brussel blogt’ weerspiegelt enkel de mening van de respectievelijke auteur.

Over

Prof. dr. De Grève is diensthoofd van de dienst Medisch Oncologie, binnen het Oncologisch Centrum UZ Brussel, en ondervoorzitter van Kom op tegen Kanker.

1 reactie op “Het oncologisch dilemma”

  1. Lieve Michaux

    Laat aub mijn partner Michel Collard waarover wij wederzijds ge-emailed hebben dan niet in de kou staan. Hij wil leven en ik wil blijven voor hem zorgen.

    Beantwoorden

Reageer

Je kan deze tags gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>